Europees Battery Passport vertelt straks veel over de accu, maar niet alles aan de eigenaar

Vanaf 18 februari 2027 krijgt iedere nieuwe tractieaccu voor een elektrische auto die in de Europese Unie op de markt wordt gebracht of in gebruik wordt genomen een eigen digitaal Battery Passport. Dat paspoort hoort niet bij de auto, maar bij de afzonderlijke accu.

Het bevat niet alleen vaste gegevens over bijvoorbeeld herkomst, samenstelling en capaciteit. Ook informatie die gedurende het gebruik ontstaat, kan aan het dossier worden toegevoegd. Daardoor kan het paspoort de accu blijven volgen wanneer die later wordt gerepareerd, hergebruikt of voor een andere toepassing wordt ingezet.

Dat betekent niet dat een EV-eigenaar straks na het scannen van een QR-code de complete geschiedenis van zijn accu te zien krijgt. De Europese regels maken nadrukkelijk onderscheid tussen openbare informatie en gegevens waarvoor beperkte toegang geldt.

Twee Europese paspoorten, twee verschillende dossiers

De namen lijken op elkaar en beide systemen gebruiken een QR-code. Toch zijn het Environmental Vehicle Passport en het Battery Passport twee afzonderlijke systemen.

Het Environmental Vehicle Passport hoort bij de Euro 7 typegoedkeuring en beschrijft de auto en zijn officiële milieuprestaties. Het Battery Passport komt voort uit de Europese Batterijverordening en volgt de accu zelf.

Dat verschil wordt vooral belangrijk wanneer de accu uit de auto wordt gehaald. De auto houdt zijn eigen milieupaspoort, terwijl het Battery Passport met de accu mee kan gaan.

Bestaande elektrische auto's krijgen niet ineens zo'n paspoort

De verplichting werkt niet met terugwerkende kracht. Een elektrische auto uit bijvoorbeeld 2025 krijgt op 18 februari 2027 niet automatisch alsnog een Battery Passport.

Het gaat om tractieaccu's die vanaf die datum in de EU in de handel worden gebracht of in gebruik worden genomen.

Wordt een oudere accu na de invoering van het Battery Passport geherfabriceerd, dan kan er wel een nieuw paspoort voor nodig zijn. Als er voor die accu al een Battery Passport bestond, kan het nieuwe dossier daaraan worden gekoppeld.

Wat staat er in het Battery Passport?

Het Battery Passport combineert gegevens over het accumodel met informatie over de afzonderlijke accu die daadwerkelijk in een auto zit.

Voor EV-accu's gaat het onder meer om:

• fabrikant en productielocatie;
• productiemaand;
• gewicht en capaciteit;
• accuchemie;
• gevaarlijke stoffen en kritieke grondstoffen;
• spanning en oorspronkelijk vermogen;
• verwachte levensduur in laadcycli;
• garantiegegevens;
• energie-efficiëntie en interne weerstand;
• informatie over gerecyclede grondstoffen;
• CO2-voetafdruk.

Bij de gegevens over de individuele accu hoort ook informatie over de State of Health. Die term kan verwarrend zijn. Voor EV-accu's gebruikt de Europese Batterijverordening daarvoor SOCE, State of Certified Energy, als parameter. Die waarde geeft aan hoeveel van de oorspronkelijk gecertificeerde bruikbare energie nog beschikbaar is.

SOCE zegt daarmee iets over de degradatie van de accu, maar niet automatisch of alle cellen, elektronica, koeling en andere onderdelen technisch in orde zijn. EVupdate legde eerder uitgebreider uit waarom State of Health niet hetzelfde is als de technische gezondheid van een EV-accu.

Ook andere gegevens over de individuele accu kunnen gedurende het gebruik veranderen. Denk aan de status van de accu en, waar de betreffende informatieverplichting geldt, gegevens over laad- en ontlaadcycli, gebruiksomstandigheden, temperatuur en geregistreerde gebeurtenissen.

Het Battery Passport is daarmee veel meer dan een digitaal typeplaatje.

Niet alles in het paspoort is voor iedereen zichtbaar

Hier zit een belangrijk verschil tussen wat het Battery Passport bevat en wat iemand na het scannen van de QR-code daadwerkelijk kan bekijken.

Algemene informatie over het accumodel, technische eigenschappen, samenstelling en bepaalde duurzaamheidsgegevens is openbaar. Andere gegevens zijn alleen toegankelijk voor bevoegde instanties of partijen die volgens de Europese regels een gerechtvaardigd belang hebben.

Juist veel informatie die voor een occasionkoper interessant klinkt, zoals gegevens over de toestand en ontwikkeling van de individuele accu, is dus niet automatisch openbaar.

Op het moment van schrijven is bovendien nog niet volledig vastgelegd wie precies als partij met een gerechtvaardigd belang geldt en welke afgeschermde gegevens zo'n partij mag bekijken, downloaden of delen.

Euro 7 maakt de SOCE juist wel zichtbaar voor de bestuurder

Daarmee ontstaat een opvallend verschil met Euro 7.

Het Battery Passport kan veel gedetailleerdere informatie over een accu bevatten, maar de gegevens van het individuele accupakket zijn niet allemaal rechtstreeks voor de bestuurder toegankelijk.

Euro 7 verplicht fabrikanten juist om de SOCE van de tractieaccu in de auto zichtbaar te maken. Voor een automobilist kan die Euro 7-weergave daardoor eenvoudiger bruikbaar zijn dan het veel uitgebreidere Battery Passport.

De twee systemen vullen elkaar dus aan, maar hebben ieder een andere functie.

Volvo loopt al vooruit op het Battery Passport

Helemaal nieuw is het idee niet. Volvo introduceerde in 2024 al een eigen accupaspoort voor de Volvo EX90, ontwikkeld samen met Circulor. Inmiddels wordt het systeem ook voor de ES90 gebruikt.

Daarmee loopt Volvo vooruit op de Europese Batterijverordening. Het huidige Volvo-paspoort is echter niet hetzelfde als het verplichte Europese Battery Passport dat vanaf 18 februari 2027 geldt.

Ook bij de QR-code is dat onderscheid belangrijk. Volvo maakt zijn huidige accupaspoort voor de bestuurder vanuit de auto toegankelijk. De Europese Batterijverordening koppelt de verplichte QR-code juist aan de afzonderlijke accu.

Volvo laat dus vooral zien hoe informatie over een accu praktisch toegankelijk kan worden gemaakt. De Europese regeling gaat verder en legt voor de hele markt vast welke informatie moet worden geregistreerd en wie daar toegang toe krijgt.

Het dossier blijft bij de accu

Juist na het eerste autoleven krijgt het Battery Passport een belangrijke functie.

Een tractieaccu die niet meer geschikt is voor gebruik in een auto kan soms nog worden gerepareerd, hergebruikt of bijvoorbeeld worden ingezet voor stationaire energieopslag. EVupdate schreef eerder over nieuwe richtlijnen om EV-accu's beter herbruikbaar en recyclebaar te maken.

Wordt een accu herbestemd of geherfabriceerd, dan krijgt hij een nieuw Battery Passport. Bestond er al een Battery Passport voor die accu, dan wordt het nieuwe dossier daaraan gekoppeld.

Dat verklaart ook waarom het paspoort informatie bevat die voor reparateurs, bedrijven die accu's een tweede leven geven en recyclers belangrijker is dan voor de eerste eigenaar. Zij moeten kunnen beoordelen wat er in een accupakket zit, welke toestand het heeft en wat er nog mee kan gebeuren.

Pas bij definitieve recycling eindigt die digitale levensloop.

Op 18 februari 2027 is het systeem nog niet af

Ook de ingangsdatum vraagt om enige uitleg. Het Battery Passport wordt op 18 februari 2027 verplicht, maar dat betekent niet dat de eerste paspoorten meteen alle informatie bevatten die uiteindelijk in het systeem terecht moet komen.

Voor verschillende onderdelen van de Europese Batterijverordening gelden andere invoeringsdata. Dat geldt bijvoorbeeld voor delen van de informatie over de CO2-voetafdruk, gerecyclede grondstoffen en de zorgplicht rond de herkomst van materialen.

De Europese regels voor die zorgplicht gaan volgens de huidige planning vanaf 18 augustus 2027 gelden. Voor rapportage over het aandeel gerecycled kobalt, lithium, nikkel en lood gelden weer latere termijnen.

De eerste Battery Passports bevatten daardoor nog niet alle informatie die uiteindelijk voor nieuwe accu's verplicht wordt. Accu's die pas na latere ingangsdata op de markt komen, moeten ook voldoen aan de informatieverplichtingen die vanaf dat moment gelden.

Wat heeft een EV-koper hier dan aan?

Voor de eerste eigenaar zit de meerwaarde vooral in meer transparantie over de herkomst en eigenschappen van de accu. Wie straks een gebruikte EV koopt, kan daar op termijn eveneens van profiteren, omdat steeds meer informatie over de afzonderlijke accu gestandaardiseerd wordt vastgelegd.

Een compleet gezondheidsrapport na één scan moet de koper voorlopig niet verwachten. De SOCE geeft bovendien maar één aspect van de accutoestand weer. Veel gegevens over de individuele accu hebben daarnaast beperkte toegang, terwijl de precieze toegangsregels nog verder worden uitgewerkt.

De grotere verandering zit daarom achter de schermen. Fabrikanten, reparateurs, bedrijven die accu's hergebruiken en recyclers kunnen steeds meer met hetzelfde digitale dossier van één specifieke accu werken.